Kino ARS

O NAS

Krakowskie Centrum Kinowe ARS powstało w 1995 roku z inicjatywy Andrzeja Kucharczyka – jednej z najważniejszych postaci krakowskiej kinematografii lat 90., współwydawcy pierwszego w Polsce specjalistycznego pisma branżowego „FilmPro” oraz wcześniejszego opiekuna takich ośrodków kinowych jak Kijów, Warszawa, czy też założone w 1912 roku kina Wanda. Doświadczenie zebrane w pracy z tymi ośrodkami zaowocowało przy tworzeniu wizji kina ARS. To właśnie w „Wandzie” narodził się pomysł na Tajemnicze Pokazy Specjalne – cotygodniowe pokazy niespodzianki, prapremierowe projekcje filmów nigdy wcześniej niewyświetlanych. Pomysł okazał się na tyle dobry, że idea ta przetrwała do dzisiaj i co piątek Tajemnicze Pokazy Specjalne przyciągają na seanse rzesze ciekawych widzów.

Początkowo w skład projektu Krakowskiego Centrum Kinowego weszły trzy sale: Aneks, Reduta i Sztuka. Od pierwszych ich liter powstała nazwa ARS. Każda z sal posiadała niepowtarzalny klimat oraz niezwykłą historię.

Sztuka powstała w 1916 roku i była jednym z najstarszych oraz najdłużej działających kin w Polsce. Ze względu na fakt, iż historia kinematografii nieznacznie tylko wyprzedziła historię Sztuki, repertuar filmów w niej wyświetlanych tworzy niesamowity zapis wszystkich niemal etapów rozwoju kina.  W 1929 roku, w „Sztuce” jako drugim kinie w Krakowie, zainstalowano „rozgłośniki”, co umożliwiło projekcje filmów dźwiękowych, takich jak choćby Światła i cienie László Moholy-Nagya, U wrót śmierci Josefa von Sternberga czy jeden z aktów Gabinetu doktora Caligari Roberta Wiene. Kino funkcjonowało także w okresie II wojny światowej, filmy wyświetlając sporadycznie. Jednak już od 1964 roku Sztuce nadano status placówki studyjnej, oznaczający preferencje dla repertuaru o wysokich walorach artystycznych. Uwaga skierowana została w stronę bardziej wyrobionego odbiorcy, a rocznie zasiadało w sali kinowej niemal pół miliona widzów. Na ekranie gościło wiele cykli tematycznych, wydawano miesięczny program kina zawierający omówienia filmów i artykuły problemowe, a w latach 1967–1969 odbywały się prezentacje filmów archiwalnych (cykl Wieczory dla znawców). Przez kilka lat działał także Dyskusyjny Klub Filmowy X Muza.

W roku 1980 kino zostało zamknięte i rozpoczęto remont generalny. W międzyczasie zmienili się właściciele i Sztuka nie została ponownie oddana do użytku, aż do roku 1995, kiedy to reaktywowana została jako część składowa Krakowskiego Centrum Kinowego ARS.

Równie interesującą historię oraz tradycję posiada Reduta, która znana była także jako Sala Saska oraz Redutowa. Wybudowana w 1802 roku pełniła najczęściej rolę sali balowej. To w niej książę Józef Poniatowski organizował swe słynne zabawy dla ówczesnej śmietanki krakowskiej. W późniejszych latach stała się także przestrzenią wykorzystywaną dla różnego rodzaju spektakli. Prawdziwą furorę wywołały koncerty Franciszka Liszta, Johanna Brahmsa oraz występ Heleny Modrzejewskiej, podczas którego słynnej krakowskiej aktorce akompaniował sam Ignacy Jan Paderewski. W niej też pierwszym prezydentem wolnego Krakowa wybrano prof. Józefa Dietla, którego liczne reformy doprowadziło pod koniec dziewiętnastego wieku do odbudowania pozycji miasta na mapie Polski. W późniejszych czasach Sala Saska stała się miejscem, w którym wystawiano sztuki teatralne, przedstawienia kabaretowe, czy też odbywały się wieczory poetyckie. W latach 1947 – 1967 swoją siedzibę miał w niej Teatr Lalki i Maski Groteska, z którym w tamtym czasie związani byli między innymi: Sławomir Mrożek, Wisława Szymborska, Roman Polański, Krzysztof Penderecki oraz Maja Komorowska.

W następnych latach Sala Saska, pomimo swej znakomitej historii, nie znalazła nowego najemcy, do czego być może przyczyniła się jej podupadająca infrastruktura. Miasto zdecydowało się rozpocząć jej generalny remont, który trwał, aż do początku lat dziewięćdziesiątych. Po remoncie salę wynajęło Krakowskie Centrum Kinowe. W celu dostosowania jej do potrzeb i wymogów kina przeprowadzono wiele niezbędnych prac. Zabudowano balkon oraz scenę przed ekranem, odrestaurowano oryginalne zdobienie ścian, zamówiono specjalny żyrandol nawiązujący swym wyglądem do historii sali, w końcu zamontowano fotele, nagłośnienie oraz ekran. Szczególnie te ostatnie elementy okazały się trudnym wyzwaniem ze względu na to, że zabytkowa polichromia ścian uniemożliwia korzystanie z gwoździ i śrub. Ostatecznie jednak wszystkie trudności udało się przezwyciężyć i w roku 1997 salę oddano do użytku Krakowskiego Centrum Kinowego, zmieniając jej nazwę na Reduta.

Skład kinowego kompleksu uzupełnił Aneks. W przeciwieństwie do Sztuki oraz Reduty pomyślany i opracowany został jako miejsce bardziej kameralne, którego klubowy charakter oraz wygodne fotele aż po dzień dzisiejszy nieprzerwanie umożliwiają cieszenie się maksymalną swobodą w trakcie oglądania filmów. Dzięki temu właśnie Aneks wciąż posiada liczne grono zadeklarowanych miłośników.

W późniejszych latach ARS doczekał się jeszcze trzech kolejnych kameralnych sal.

Otwarta w 2000 roku Kiniarnia to połączenie sali kinowej z kawiarnią, a także tradycyjnych rzędów foteli z wysoko „podwieszoną” antresolą, z której widzowie również mogą cieszyć się projekcją. Oprócz Kiniarni, w skład tego kinowego kompleksu wszedł Salon oraz – najmłodszy, otwarty w 2011 roku – Gabinet. Mimo najmniejszego stażu, ostatnia z sal cieszy się od początku niesłabnącym zainteresowaniem widzów i estymą przez wzgląd na swój niepowtarzalny charakter. Jak wskazuje sama nazwa, jest to bowiem zaadaptowany do warunków projekcji filmowych autentyczny gabinet Dyrektora Andrzeja Kucharczyka, służący mu jako taki przez wiele lat. Pięknie zdobione ściany, będące pozostałością po zabytkowej kamienicy oraz oryginalny wystrój Gabinetu to obecnie jedna z klimatycznych wizytówek Krakowskiego Centrum Kinowego.

W roku następnym, 2012, kino przeżyło wstrząs spowodowany groźbą zamknięcia wskutek wygaśnięcia poprzedniej umowy wynajmu. Po wielu społecznych interwencjach, konferencjach, poświęconych ratowaniu ARSu publikacjach oraz medialnych petycjach i protestach, Krakowskiemu Centrum Kinowemu udało się wynegocjować możliwe do zaakceptowania nowe warunki najmu. Niestety, zrezygnować musiano z wynajmu Sztuki, do tamtego czasu najstarszej czynnej sali kinowej w Krakowie. Od tego momentu w obrębie kina funkcjonuje 5 sal, a wejście przeniesione zostało z ulicy św. Jana 6 na ulicę św. Tomasza 11.

Dzięki sprofilowaniu repertuaru w kierunku bliższym najwierniejszej widowni, Krakowskie Centrum Kinowe ARS od wielu lat nieprzerwanie istnieje w  świadomości społecznej i funkcjonuje jako jedna z wizytówek Krakowa i polskiej bazy kinowej. Prezentuje zarówno popularne filmy komercyjne, jak i mniej popularne produkcje, w związku z czym zostało członkiem sieci Europa Cinemas w Paryżu oraz Sieci Kin Studyjnych w Warszawie. Dzięki niesłabnącemu poziomowi swojej działalności może cieszyć się posiadaniem nagród takich, jak Złoty Bilet za doskonałą frekwencję, czy nagrodą Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej dla najlepszego kina w Polsce za osiągnięcia w upowszechnianiu i promocji kina.

Mimo upływu kolejnych lat, Krakowskie Centrum Kinowe ARS wciąż broni się nie tylko wspaniałą historią i żywymi w obrębie murów tradycjami, ale również prężną działalnością: kolejnymi projekcjami, ambitnym repertuarem, rozmaitymi cyklami (m.in. wciąż obecne Tajemnicze Pokazy Specjalne!), przeglądami, festiwalami, uroczystymi premierami… Oraz, być może przede wszystkim, swoim niepowtarzalnym charakterem.

Każdemu potrzebne są marzenia, a kino to świątynia marzeń. Pierwszym hasłem reklamowym ARS-u było:

Miejsce, o jakim nie śniłeś. My mieliśmy odwagę marzyć. Dziękujemy wszystkim, którzy nam w tym pomogli i życzymy spełnienia marzeń. W życiu i na ekranie.